Her yıl 7 santimetre kayıyor: Gelecekte dünya haritasını değiştirebilir

Günlük yaşamda fark edilemeyecek kadar küçük görünen hareket, yıllar geçtikçe önemli mesafelere ulaşıyor. Bilim insanları hareketi kıta genelindeki uydu konumlandırma istasyonlarından gelen uzun süreli ölçümlerle takip edebiliyor.

HARİTALARIN BİLE YENİLENMESİ GEREKTİ

Avustralya’nın yılda 7 santimetrelik hareketi yalnızca jeolojik bir ayrıntı değil. Kıtanın konumu zamanla GPS sistemlerindeki küresel koordinatlarla uyumsuz hale gelebiliyor. Nitekim ülkenin 1994’te belirlenen koordinatları, 23 yıl içerisinde tektonik hareket nedeniyle yaklaşık 1,6 metre geride kaldı.

Bu nedenle Avustralya, konum bilgilerinin modern uydu sistemleriyle yeniden eşleşmesi için koordinat sistemini güncelledi ve referans noktalarını 1,8 metre kuzeydoğuya kaydırdı. Hassas konum verileri; haritacılık, otonom araçlar, madencilik ve diğer uydu tabanlı teknolojiler açısından önem taşıyor.

Kıtanın hareketi aynı zamanda çevresindeki tektonik bölgelerde büyük jeolojik değişimlere yol açıyor. Avustralya Plakası kuzeye doğru ilerlerken Endonezya ve Yeni Gine çevresindeki Güneydoğu Asya mikroplakalarıyla karşılaşıyor. Bu hareket milyonlarca yıl boyunca dağların yükselmesine, depremlere ve kıtaların şeklinin değişmesine katkıda bulunuyor.

YILLAR SONRA HARİTA TAMAMEN DEĞİŞEBİLİR

Bugünkü hız milyonlarca yıl boyunca düşünüldüğünde ortaya çok daha büyük bir tablo çıkıyor. Avustralya geçmişte Antarktika’dan ayrılarak kuzeye doğru ilerledi ve bu hareket günümüzde de devam ediyor.

Bazı jeolojik modellere göre 200 ila 300 milyon yıl sonra Dünya’daki kıtalar yeniden birleşerek yeni bir süper kıta oluşturabilir ve Avustralya da bunun bir parçası haline gelebilir. Öne sürülen senaryolardan biri bu gelecekteki süper kıtayı “Amasia” olarak adlandırıyor. Ancak bilim insanları bunun kesin bir gelecek tahmini değil, tektonik hareketlere dayanan uzun vadeli modellerden biri olduğunun altını çiziyor.