Kamuoyu yoklamaları, Sosyal Demokratların İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana en zayıf sonucuna doğru gittiğini gösteriyor. Pek çok Danimarkalı, Frederiksen’i İskandinav refah modelini korumak için yeterince çaba göstermemekle suçlarken, bazıları da yaklaşık yedi yıllık liderliğin ardından artan bir yorgunluğa dikkat çekiyor.
48 yaşındaki Frederiksen, seçim çağrısını ekim ayındaki son tarihten aylar önce yaptı. Gözlemcilere göre bu hamle, Trump’ın ocak ayında Grönland üzerinde kontrol kurma yönündeki söylemlerini sertleştirmesi ve askeri seçeneği dışlamaması sonrası artan popülariteden faydalanma amacı taşıyordu.
Ancak Grönland meselesi o zamandan bu yana daha sakin bir diplomatik sürece girdi ve yerini servet vergisi önerisi ile göç tartışmaları gibi iç politika konularına bıraktı.
Buna rağmen Frederiksen, güçlü ve sınanmış liderlik becerilerinin, 6 milyon nüfuslu ülkenin Washington ile karmaşık ilişkisini yönetmesine ve Avrupa’nın Rusya-Ukrayna savaşı karşısındaki tutumuna uyum sağlamasına yardımcı olacağını savunarak kampanya yürüttü.
Yakın tarihli bir seçim etkinliğinde, “Bazen kendimi biraz sert ifade ettiğimi biliyorum” dedi. “Ama içinde bulunduğumuz dönemde bazı şeylerin yanlış anlaşılmaması belki de çok iyi: Rusya’nın kazanmasına izin verilmemesi ya da Grönland’ın satılık olmadığı gibi.”
Zorlu bir sınav
2019’dan bu yana Danimarka’yı yöneten Frederiksen, 40 yılı aşkın süredir ülkede sol-sağ ayrımını aşan ilk başbakan olmuştu. Ancak mevcut koalisyonun parlamentodaki çoğunluğunu kaybetmesi bekleniyor.
Siyasi analist Hans Engell, “Bu seçim büyük ölçüde Mette Frederiksen hakkında” diyerek, bazı seçmenlerin onu kriz dönemleri için doğru lider olarak gördüğünü, bazılarının ise fazla otoriter bulduğunu belirtti.
Sosyal Demokratlar, sert iltica reformları nedeniyle solda bazı kesimleri uzaklaştırmış olsa da, Grönland krizi sonrası anketlerde toparlandı ve aralık ayındaki %17 seviyesinden yaklaşık %21’e yükseldi.
Buna rağmen sol blokun 179 sandalyeli parlamentoda çoğunluk için gereken 90 sandalyeye ulaşamayarak yaklaşık 85 sandalyede kalması bekleniyor.
Ancak sol müttefiklerin güçlü kalması ve sağ blokun parçalı yapısı nedeniyle, Frederiksen’in partiler yeniden klasik sol-sağ ekseninde konumlanırken hükümeti kurma konusunda hâlâ en güçlü aday olduğu değerlendiriliyor.
Seçim kampanyasının önemli başlıkları arasında eğitim ve refah yatırımlarını finanse etmek için servet vergisinin yeniden getirilmesi önerisi yer alıyor. Bu adım, sola yöneliş sinyali olarak görülüyor.
Danimarka’nın parlamenter sisteminde bir hükümetin çoğunluğu sağlaması gerekmiyor; yalnızca aleyhine bir çoğunluk oluşmaması yeterli.
Sağ blokun liderliğini Liberal Parti’den Savunma Bakanı Troels Lund Poulsen yürütürken, sonucun belirleyicisi, merkezci Moderatlar Partisi’nin lideri ve mevcut dışişleri bakanı, eski başbakan Lars Løkke Rasmussen olabilir.
Rasmussen’in Frederiksen’in bloğuyla mı yoksa sağ blokla mı ittifak kuracağı, yeni hükümeti kimin oluşturacağını belirleyebilir.
Toplamda 12 parti seçimlere katılıyor. Ayrıca Grönland ve Faroe Adaları’ndan seçilecek dört milletvekili de sonucu etkileyebilir.
Gözlemciler ayrıca, dev Arktik ada Grönland’daki oy sonuçlarını da yakından izliyor. Nuuk’taki yönetici koalisyonun zayıflayıp zayıflamadığına dair işaretler aranıyor. Bu durum, Danimarka’nın ABD ve Grönlandlı yetkililerle geleceğe yönelik politikaları görüştüğü bir dönemde kritik önem taşıyor.
Oy verme işlemi yerel saatle 08.00’de başladı ve 20.00’de sona erecek. Sandık çıkış anketlerinin ise kısa süre sonra açıklanması bekleniyor.
Yorumlar kapalı.