10 bin kişinin yaşadığı balıkçı kasabasını deniz yutuyor

Yaklaşık 10 bin kişinin yaşadığı balıkçı kasabasında evini kaybeden aileler daha iç kesimlere çekilerek yeniden ev kuruyor. Ancak kıyı çizgisi gerilemeye devam ettiği için deniz zamanla yeni yapılan evlere de ulaşıyor ve bazı aileler tekrar taşınmak zorunda kalıyor.

EVLERİN OLDUĞU YERDEN ŞİMDİ TEKNELER GEÇİYOR

Kasabada yaşayan Thompson Akingboye’nin ailesi de denizin ilerlemesinden doğrudan etkilendi. Babasından kalan ev 2019 yılında dalgalar nedeniyle yıkıldı. Akingboye, enkazdan kurtarabildiği en önemli eşyanın üniversite diploması olduğunu anlatıyor.

Değişimin boyutu kasabanın eski fotoğraflarında daha açık görülüyor. Geçmişte evlerle çevrili olan telekomünikasyon kulesi bugün suların ortasında duruyor. Daha önce insanların yaşadığı bazı bölgelerde ise artık tekneler kullanılıyor.

Deniz yalnızca evlere ulaşmadı. Ayetoro’nun geleneksel lideri Oluwambe Ojagbohunmi’nin bir zamanlar 100 odası bulunan sarayının büyük bölümü de yok oldu. Ojagbohunmi, bugün yapının yalnızca yaklaşık 12 odasının kaldığını söylüyor. Deniz artık sarayın hemen dibine kadar ulaşmış durumda ve yükselen dalgalar doğrudan duvarlara vuruyor.

KIYI HER YIL ORTALAMA 15 METRE GERİLEDİ

Kasabada yıllardır gözle görülen değişim araştırmalara da yansıdı. Yapılan ölçümlere göre Ayetoro’nun kıyı çizgisi 1987 ile 2022 arasında yılda ortalama 15 metre geriledi. Aynı sorun çevredeki 19 yerleşimi daha etkiliyor.

Bölgedeki deniz seviyesinin yükselmesi de kıyı üzerindeki baskıyı artırıyor. Gine Körfezi’nde deniz seviyesinin yılda yaklaşık 3,9 milimetre yükseldiği belirtilirken, kıyı erozyonu Ayetoro’daki yapıların giderek daha fazla dalgalara açık hale gelmesine neden oluyor.

Buna rağmen bölge sakinlerinin önemli bir bölümü yaşadıkları yeri terk etmek istemiyor. Evlerini kaybedenler kasabanın daha gerisinde yeniden yaşam kurarken, yıllardır devam eden mücadele aynı şekilde sürüyor. Ojagbohunmi’nin sözleri de durumu özetliyor: “Burası bizim toprağımız. Nereye gidebiliriz?”